;

لکه سیاه گردو، مهمترین افات درخت گردو (لکه‌برگی)

تصمیم درباره لکه‌برگی وقتی درست است که هم منطقش را بدانید و هم ترتیب کارها را؛ چیزی که متاسفانه در بیشتر توصیه‌های سرسری گم می‌شود. در این راهنما برای گردو قدم‌به‌قدم جلو رفته‌ایم و در هر بخش گفته‌ایم چه انتظاری داشته باشید تا وسط راه سردرگم نشوید. اگر هم تازه می‌خواهید باغ بزنید، همین حالا نگاهی به خرید نهال گردو کاغذی بیندازید؛ انتخاب درست روز اول، گران‌ترین اشتباه‌های بعدی را نمی‌سازد.

آنتراکنوز در واقع یک اصطلاح عمومی در گیاه پزشکی می باشد، برای اشاره به بیماری های قارچی استفاده می شود و معمولا در ساختارهای خود در میزبان آسروول تولید می کنند. اگر به زمان پیدایش بیماری لکه گردو دقت کنیم طبق آمار بدست آمده این بیماری معمولا در اوایل فصل بهار بارش باران افزایش پیدا کرده، فعالیت زیست محیطی خود را آغاز می کنند.

قارچ لکه گردو همانند دیگر قارچ های عامل بیماری گردو، رطوبت دوست بوده و با افزایش میزان رطوبت و دمای هوا در فصل تابستان به دنبال میزبان سازگار می گردد، تا عملکرد مخرب خود را به صورت پنهانی آغاز کرده و کل درخت گردوی میزبان خود را آلوده و بیمار کند.

علائم ظاهری لکه سیاه گردو مهمترین آفت گردو

از اولین علائم اولیه قابل مشاهده که قارچ بر روی درخت گردو خود را نشان می دهد، ایجاد نقاط قهوه ای رنگ بر روی برگ درختان است، این نقاط قهوه ای در مرحله اول فقط در قسمت زیرین برگ خود را نشان می دهند، و بهترین مرحله تشخیص همین زمان است. در مراحل بعدی رویه برگ را نیز درگیر کرده وقتی شما برگ گردو در در دست می گیرد، لکه ها و نقاط کوچکی پشت و روی برگ می بینید که معمولا قطر آن تا ۵ میلی متر می رسد.

در مراحل بعدی این لکه ها و بافت های مرده با یکدیگر ادغام شده و یک هاله زرد و در اطراف آنها به وجود می آید. یعنی زمانی که باغدار این لکه ها را با هاله زرد را مشاهده کند، مطمئن باشد از بروز این بیماری چند وقتی گذشته است.

زرد شدن کامل برگ با نقاط قهوه ای بزرگ

نشانه بعدی ریزش زودتر از موعد برگ های آلوده درخت گردو، البته گاهی هم برعکس می شود، یعنی در طول فصل پاییز و تا حدی زمستان تمامی برگ های آلوده بر روی درخت باقی می ماند

از نشانه های مهم دیگر می توان تاثیر آن را بر روی میوه ها نشان داد. متاسفانه لکه سیاه گردو مانع رشد میوه گردو شده و اخلال ایجاد می کنند. وقتی شما گردو را باز می کنید، مشاهده خواهید کرد که نه تنها گردو رشد نکرده است، بلکه بافت و مغز درون گردو تحت تاثیر قرار گرفته و کاملا سیاه و لکه دار می شود. وقتی باغدار بعد از یک بارش باران وارد باغ گردو می شود و درختان خود را مورد بازرسی قرار می دهد، ممکن است از ریزش بی رویه برگ ها همچنین میوه گردو نارس تعجب کند. ولی متاسفانه این یکی از مشخص ترین علایم آلوده شدن درخت گردو به قارچ آنتراکنوز می باشد.

انتقال عامل بیماری زای لکه سیاه گردو

قبلا نیز اشاره کردیم که عامل بیماری لکه سیاه گردو یا همان آنتراکنوز قارچی می باشد. نام این قارچ به صورت علمی به نام Gnomonia Leptostyla شناخته می شود. قارچ آنتراکنوز گردو دارای خواب زمستانی است و بدون میزبان می تواند مدت های مدیدی خود را زنده نگه دارد، همین نکته باعث می‌ شود تا قطع کردن چرخه بیماری لکه سیاه گردو برای باغداران کار بسیار سختی باشد.
وقتی برگ های آلوده سال گذشته بر روی زمین می افتند و باغدار نسبت به از بین بردن آنها هیچ اقدامی نمی کند، قارچ آنتراکنوز در فصل زمستان بر روی همان برگ آلوده زمستان گذرانی کرده و منتظر بهار می ماند. البته نه تنها در برگ ها بلکه تحقیقات نشان داده ممکن است حیات خود را در میوه و شاخه های آلوده درخت گردو نیز حفظ کند.
در فصل بهار با بارش باران و پاشیدن قطرات باران بر روی درخت ها، وزش باد یا حرکت آفات و حیوانات مانند موش و سگ و گربه عامل قارچی به شاخ و برگ های جدید منتقل شده و آن هارا نیز آلوده به بیماری می کند.
درختان گردو جوان که مقاومت پایینی دارند یا ارقام درخت گردو با حساسیت بالا به راحتی آلوده می شوند، ولی تجربه نشان داده قارچ آنتراکنوز توانایی این را دارد که هر نوع درخت گردو را با میزان حساسیت متفاوت را نیز درگیر کرده و بر روی باردهی آن تاثیر بگذارد. بیماری قارچی آنتراکنوز گردو یک بیماری همه گیر در سراسر جهان بوده و مختص کشور ما نیست.

بهترین زمان پیشگیری قارچ آنتراکنوز گردو و راه های ان

طبق مباحث بالا قارچ آنتراکنوز در برگ و میوه های آلوده زیر درختی باقی مانده و حیات خود را ادامه می دهند، تا شرایط مناسب برای انتقال به میزبان را پیدا کنند. در صورت بروز شرایط ایده آل و مناسب دوباره چرخه بیماری خود را آغاز کرده و درختان بیشتری را درگیر می کنند. پس بهترین زمان برای پیشگیری بیماری لکه سیاه گردو فصل پاییز است، و بهترین راه کنترل قارچ آنتراکنوز جمع آوری و سوزاندن زباله های آلوده می باشد. در زیر سعی می کنیم راه کار های مناسب برای پیشگیری ازین بیماری را ارائه دهیم:
● جمع آوری زباله ،برگ ها و میوه های آلوده که بر روی زمین ریخته اند و خارج کردنشان از باغ
● هرس کردن شاخه های خشکیده و آلوده توسط این قارچ در فصل پاییز، دقت داشته باشید به هنگام هرس از هر درخت به درخت دیگر ابزار خود را ضد عفونی کنید.
● کود دهی منظم و تقویت کردن درختان گردو با استفاده از روش چالکود و استفاده از کودهای نیتروژن دار که تاثیر زیادی در کاهش ریزش برگ درختان گردو دارد.
● رعایت نظافت و بهداشت باغ همچنین هرس کردن علف های هرز
● هرس کردن و آزاد گذاشتن شاخه های درخت گردو باعث می‌شود تا جریان آزاد هوا در بین شاخه و برگ‌ ها وجود داشته باشد. همچنین اشعه خورشید به تمامی قسمت های درخت بتابد، از مهمترین روش های پیشگیری این بیماری در درخت گردو کم تراکم بودن آن است.
● آبیاری اصولی، با توجه به ارقام نهال گردو و میزان بارندگی سالانه منطقه شما حتماً میزان آب مورد نیاز نهال گردو را از متخصصین و فروشندگان نهالستان جویا باشید، تا راهنمایی‌ های لازم در این زمینه را برای شما بکنند.
● خرید نهال گردوی مقاوم و شناسنامه دار از نهالستان‌های معتبر از جمله نهالستان برتر نهال
مطمئن باشید شما تنها با رعایت کردن چند نکته گفته شده و راحت در فصل پاییز می توانید درختان گردوی باغ را از آسیب قارچ آنتراکنوز در امان نگه دارید.

کنترل شیمیایی بیماری لکه سیاه گردو

روش هایی که معمولاً به باغداران توصیه می شود تا آن را به صورت منظم و در بازه مناسب انجام دهند، کنترل شیمیایی بیماری لکه سیاهی گردو است. معمولاً در فصل پاییز و زمستان و در فصل تابستان سمپاشی و آفت کش ها را استفاده قرار می دهند.
نوبت اول سمپاشی برای پیشگیری قارچ آنتراکنوز اواسط فصل پاییز است و کشاورز منتظر میماند، تا بعد از ریزش برگ ها انجام دهند.البته بهترین سموم برای دفع این افت در فصل پاییز استفاده از اکسی کلرور مس است و میزان غلظت آن ۳ در هزار می باشد یا محلول بردوی با غلظت ۲ درصد جوابگو است.
نوبت دوم سمپاشی در ماه اسفند قبل از جان گرفتن درخت برای شکوفه دار شدن جوانه ها است.
نوبت سوم مبارزه شیمیایی در فصل بهار است که معمولاً بعد از ریزش گل های نر و قبل از فندقی شدن میوه درخت گردو از سمپاشی استفاده می کند.
نوبت چهارم سمپاشی در فصل تابستان است که بسیار مهم است. معمولا ده روز بعد از برداشت میوه های گردو توصیه می کنند از سمومی از جمله کاپیتال، اکسی کلرور مس و بنزیمیدازول استفاده شود.
البته ما به باغداران عزیز توصیه می کنیم قبل از آغاز هرگونه مبارزه شیمیایی بدون توجه به تجربه خود در این زمینه حتماً با متخصصین گیاه پزشکی و یا مشاوران نهالستان‌های معتبر به صورت رایگان مشورت گرفته و سموم لازم استفاده کنید، مشاوران سایت برتر نهال همواره آماده ارائه راهنمایی‌ ها و پاسخ دادن به سوالات شما می باشد.

اطلاعات علمی در مورد قارچ آنتراکنوز

البته وقتی که صحبت از قارچ آنتراکنوز می کنیم منظورمان نام قارچ نیست، بلکه شیوه ای است که گیاهان مخصوصاً درخت گردو با آن شیوه مبتلا شده و چرخه ادامه دار بیماری قارچی بر روی آن باقی مانده، باعث تحمیل خسارات جبران ناپذیری به باغدار می شود. معمولاً منشاء این بیماری بر روی شاخه ها و برگ های آسیب دیده خود را زنده نگه داشته و انتشار آن خیلی راحت تر از قارچ های دیگر است، به راحتی حتی با وزش باد منتشر می شود.
متاسفانه این بیماری قارچی نه تنها قیمت نهال گردو بلکه بیشتر درختان دیگر و سبزیجات مختلف را نیز تحت تاثیر قرار می دهد، لکه های تیره رنگ باعث فرورفتگی بر روی برگ شده و معمولاً با توده های ژله ای مانند همراه می باشد. بیشتر جوانه های و شاخه های در حال شکوفه زدن در معرض این قارچ قرار می گیرد. طبق اطلاعاتی که در بالا ارائه دادیم بهترین دوره زمانی برای آنتراکنوز هوای گرم و مرطوب می باشد.
باید بگوییم توانایی قارچ در تبدیل کردن محصولات سالم و خوش طعم به محصولات و ضایعات فاسد لکه دار مثال‌ زدنی است. به خاطر همین است که باغداران درخت گردو سعی می کنند در اولین مرحله آلودگی درخت اقدام به درمان آن کند.
آناتومی آنتراکنوز به گونه ای است در فصل زمستان خود را بر روی دانه ها، برگ و شاخه درخت زنده نگه داشته، منتظر شرایط آب و هوای مطلوب باقی می ماند. بهترین دما برای رشد هاگ های این قارچ دمای بین ۲۵ تا ۳۰ درجه سانتی‌ گراد است. مهمترین عملکرد قارچ آنتراکنوز عفونی کردن محصولات است. برای جلوگیری از پیشروی بیماری حاصل از این قارچ، در زمانی که درخت مرطوب می باشد، از انجام هر گونه اقدامات باغبانی خودداری کنید.

دلایل لکه دار شدن برگ و میوه درخت گردو

البته همیشه هم دلایل لکه دار و سیاه شدن برگ و میوه درخت گردو به خاطر بیماری قارچی نمی باشد، شما باید در ابتدا عواملی که باعث ایجاد اختلال در رشد درخت گردوی شما شده است را مورد بررسی قرار دهید، یکی از این عوامل غلظت آب شما است. معمولا شور بودن آب باعث می شود تا تاثیرات سوئی بر رشد درخت گردوی شما داشته باشد.

از عوامل دیگر می‌توان به وجود عنصر بر در خاک اشاره کرد. حتما عناصر خاک خود را مورد تجزیه قرار دهید، گاهی زیادی عناصر هم دلیل لکه دار شدن برگ و میوه گردو را می باشد. منظور ما از گفتن این مطالب این بود که همیشه لازم نیست نیمه خالی لیوان را نگاه کنید و بدترین نوع بیماری را برای سیاه شدن برگ و گردو در نظر بگیرید.
گاهی تغییرات کوچک زیست محیطی و اقلیمی باعث به وجود آمدن این مشکلات می شود، که با کمی دقت کردن به آن می توانید این بیماری را برطرف سازید. از اینرو همیشه توصیه می‌ کنیم قبل از انجام هر کاری حتماً با متخصصین و مشاورین با تجربه در این زمینه مشورت کرده و سپس آزمایشات لازم را انجام دهید، در مرحله آخر به اقدامات پیشگیرانه و درمان درخت گردو بپردازید.

کلام آخر

شما به عنوان باغدار که همواره به بازرسی و سرکشی درختان گردوی خود می‌پردازید سعی کنید کوچکترین تغییرات آب و هوایی و اقلیمی را نیز در نظر داشته باشید، چون تاثیر خیلی زیادی بر میزان عملکرد و رشد درخت گردوی شما دارد.
به غیر از عوامل محیطی مهم ترین عامل بیماری لکه دار شدن خرید نهال گردو قارچ آنتراکنوز است، این قارچ در محیط های مرطوب رشد خیلی سریع ای داشته و جهت پیشگیری از این بیماری زباله های آلوده از باغ دفع کرده و به نظافت باغ خود بپردازید. هرچه میزان علف های هرز در باغ شما کمتر باشد به همان اندازه می توانید از چرخه این بیماری جلوگیری کنید.
متاسفانه بیماری لکه درخت گردو جزوه بیماری‌هایی است که مستقیما بر روی میوه گردو تاثیر گذاشته و خسارت هایی برای باغدار به همراه دارد، از مهمترین اقدامات پیشگیرانه برای قطع چرخه این بیماری خرید ارقام مقاوم نهال در برابر این قارچ می باشد. برای این منظور می توانید به بزرگترین سایت نهالستان شمال غربی کشور مراجعه کرده و از محصولات آن دیدن بفرمایید.
تمامی نهال های عرضه شده در نهالستان برتر نهال دارای کارت سلامت می باشد که نشانگر عاری بودن این نهال ها از هر گونه باکتری قارچ، ویروس و بیماری است. همچنین این نهالستان نهال های خود را با گارانتی دو ساله به فروش می رساند.

تقویم کاری لکه‌برگی برای گردو

زمان‌بندی، نصف موفقیت در لکه‌برگی است. در بهار، تمرکز شما باید روی حمایت از رشد رویشی تازه باشد و کاری که برنامه ریزی شده را با تاخیر شروع نکنید؛ تاخیر یک‌هفته‌ای در بهار، کل زنجیره را جابه‌جا می‌کند. در تابستان، نظارت و مدیریت آب و تغذیه اهمیت پیدا می‌کند و هر تغییر شدید باید در دفتر باغ ثبت شود. پاییز زمان جمع‌بندی و آماده‌سازی برای خواب زمستانه است؛ کارهای انجام‌نشده را به زمستان نکشانید. و زمستان، فصل تصمیم است: برنامه سال بعد را همان‌جا بنویسید، نه در شلوغی اسفند. اگر این تقویم را دو سال اجرا کنید، می‌بینید که باغ شما به یک نظم پایدار رسیده که با اقلیم هم سازگار است.

سوالات متداول درباره لکه‌برگی

لکه‌برگی چقدر روی باردهی گردو تاثیر دارد؟

تاثیرش مستقیم و قابل مشاهده است؛ وقتی لکه‌برگی درست انجام شود، درخت منابعش را به سمتی می‌برد که محصول باکیفیت تولید کند. در باغ‌هایی که این کار را منظم انجام می‌دهند، هم کمیت و هم کیفیت میوه به‌مرور بهتر می‌شود و چرخه باردهی یک‌درمیان کم‌رنگ می‌شود.

برای شروع لکه‌برگی به ابزار یا امکانات خاصی نیاز است؟

اکثر کارها با ابزار معمول باغبانی قابل انجام است؛ مهم‌تر از ابزار، نظم و ثبت اطلاعات است. یک دفتر ساده که در آن تاریخ کارها و واکنش درخت را بنویسید، بیشترین تاثیر را دارد. برای کارهای تخصصی‌تر مثل تشخیص دقیق بیماری، مشورت با کارشناس هزینه کمتری از آزمون‌وخطا دارد.

آیا لکه‌برگی برای ارقام مختلف گردو فرق می‌کند؟

بله؛ ارقام زودرس و دیررس زمان‌بندی متفاوتی دارند و واکنششان به شرایط هم یکسان نیست. قبل از هر برنامه‌ای، رقم درخت خود را دقیقا بشناسید و بر همان اساس زمان‌بندی کنید. اگر رقم باغتان را نمی‌دانید، یک عکس از میوه و برگ برای کارشناس بفرستید تا از روی مشخصات، رقم را مشخص کند.

اگر دیر متوجه مشکل شدم، هنوز راه اصلاح هست؟

در بیشتر موارد بله، فقط هزینه و زمانش بیشتر می‌شود. اول عامل اصلی را درست تشخیص بدهید و بعد به‌صورت مرحله‌ای اصلاح کنید؛ اصلاح یکباره و پرفشار معمولا درخت را استرس‌زار می‌کند. از این به بعد هم ثبت منظم وضعیت باغ را جدی بگیرید تا دفعه بعد زودتر ببینید.

اگر بعد از خواندن این مطلب تصمیم‌تان روشن شد، همین حالا اولین قدم را در تقویم باغ بگذارید؛ تاخیر در باغداری یعنی جابجایی سود به سال بعد. صفحه فروش نهال هم برای بررسی و مقایسه در دسترس شماست.

مهندس سعید قاسمی

کارشناس تولید و فروش نهال — نهالستان برتر نهال

مهندس سعید قاسمی، مدیر و کارشناس تولید نهالستان برتر نهال است؛ مجموعه‌ای با سابقه‌ای چند دهه‌ای در تولید و عرضه نهال مثمر در میاندوآب آذربایجان غربی که تمام نهال‌های خود را با شناسنامه و کد رهگیری جهاد کشاورزی و مجوزهای رسمی ارائه می‌کند. تجربه او در انتخاب پایه و رقمِ سازگار با اقلیم‌های مختلف ایران، مشاوره احداث باغ‌های تجاری و…

تماس با کارشناسان فروش | درباره نهالستان | مجوزهای مجموعه

مقالات مرتبط

لکه سیاه گردو، مهمترین افات درخت گردو (لکه‌برگی)

علائم ظاهری لکه سیاه گردو مهمترین آفت گردو

انتقال عامل بیماری زای لکه سیاه گردو